Σύμφωνα με τον ίδιο, η Συμμαχία έχει χάσει εδώ και χρόνια κάθε έννοια αυστηρής συλλογικής ευθύνης.
Το παλιό δόγμα ότι «όλοι υπερασπίζονται όλους» έχει αντικατασταθεί από μια κατάσταση όπου «κανείς δεν θέλει να υπερασπιστεί κανέναν» και κάθε χώρα μεταθέτει το βάρος στους υπόλοιπους.
Απυσία υπερεθνικής δύναμης
Ο Khramchikhin υπογραμμίζει ότι στην πραγματικότητα δεν υπάρχουν «στρατεύματα του NATO». Η στρατιωτική ισχύς της Συμμαχίας αποτελεί απλώς το άθροισμα των εθνικών στρατών των 32 κρατών-μελών και όχι κάποια ενιαία υπερεθνική δύναμη.
Κατά τη διάρκεια του Ψυχρού Πολέμου υπήρχαν κοινές στρατιωτικές δυνάμεις στην Ευρώπη, κυρίως στη Γερμανία, όμως αυτές έχουν διαλυθεί εδώ και δεκαετίες.
Παράλληλα, οι δομές διοίκησης μειώθηκαν δραστικά, όπως και οι ίδιοι οι στρατοί των περισσότερων χωρών της Συμμαχίας.
Σύμφωνα με τον Khramchikhin, η μοναδική μονάδα που θεωρείται τυπικά κοινή δύναμη του NATO είναι η μοίρα αεροσκαφών AWACS E-3A που σταθμεύει στο Geilenkirchen της Γερμανίας.
Ακόμη όμως κι αυτή, όπως τονίζει, δεν μπορεί να θεωρηθεί πραγματικός στρατός του NATO, αφού τα αεροσκάφη είναι ουσιαστικά αμερικανικά και δεν φέρουν οπλισμό.
Ο ίδιος θεωρεί ότι και οι λεγόμενες Δυνάμεις Ταχείας Αντίδρασης αποτελούν σε μεγάλο βαθμό «άδεια κελύφη». Τα περισσότερα σώματα στρατού διαθέτουν μόνο επιτελεία και ελάχιστες μονάδες υποστήριξης, χωρίς ουσιαστική μαχητική ισχύ.
Η μοναδική πραγματικά κοινή μονάδα χαρακτηρίζεται η γαλλογερμανική ταξιαρχία, της οποίας όμως οι δυνατότητες κρίνονται εξαιρετικά περιορισμένες.
Ο Alexander Khramchikhin επισημαίνει επίσης ότι οι δυνάμεις αυτές δεν είναι καθόλου «ταχείας ανάπτυξης», αφού για να συγκροτηθούν πλήρως απαιτούνται μήνες και πολιτική έγκριση από κάθε κυβέρνηση ξεχωριστά!
Φόβος για τη Ρωσία
Κατά την ανάλυσή του, μετά το τέλος του Ψυχρού Πολέμου το NATO έχασε πλήρως την ικανότητα να αντιμετωπίσει αντίπαλο ισότιμης ισχύος. Η κρίση αυτή αφορά τόσο τις στρατιωτικές δομές όσο και την ψυχολογία των ίδιων των στρατών.
Ο Khramchikhin θεωρεί ότι οι εξελίξεις στην Κριμαία και στην Ουκρανία προκάλεσαν σοκ στη Συμμαχία, ιδιαίτερα στις χώρες της Βαλτικής και την Πολωνία, αποκαλύπτοντας ότι το NATO δεν είναι έτοιμο για άμεση στρατιωτική σύγκρουση με τη Ρωσία.
Όπως υποστηρίζει, οι προσπάθειες «αντιμετώπισης της ρωσικής απειλής» αποκάλυψαν τεράστια οργανωτικά και υλικοτεχνικά προβλήματα. Για αυτόν τον λόγο δημιουργήθηκαν νέες διοικήσεις logistics, ενώ το NATO αναγκάστηκε να επαναφέρει ακόμη και τη Διοίκηση Ατλαντικού με έδρα το Norfolk για τη μεταφορά αμερικανικών στρατευμάτων στην Ευρώπη.
Σύμφωνα με τον Khramchikhin, οι ευρωπαϊκές δυνάμεις δεν μπορούν να πολεμήσουν χωρίς μαζική στρατιωτική ενίσχυση από τις ΗΠΑ.
Ο ίδιος θεωρεί ότι ακόμη και ο πόλεμος στην Ουκρανία απέδειξε την αδυναμία της Συμμαχίας. Όχι μόνο δεν μπορεί να πολεμήσει άμεσα τη Ρωσία, αλλά δυσκολεύεται ακόμη και να εξοπλίσει επαρκώς το Κίεβο χωρίς να αποδυναμώσει τους ίδιους τους στρατούς των κρατών-μελών!
Ιδιαίτερη αναφορά κάνει και στη Σύνοδο Κορυφής του 2022 στη Μαδρίτη, όπου αποφασίστηκε θεωρητικά η αύξηση των Δυνάμεων Ταχείας Αντίδρασης από 40.000 σε 300.000 στρατιώτες. Όπως τονίζει όμως, δεν παρουσιάστηκαν ποτέ σαφή χρονοδιαγράμματα, μηχανισμοί ή πόροι για την υλοποίηση αυτών των σχεδίων.
Κατά τον ίδιο, τίποτα ουσιαστικό δεν έχει επιτευχθεί από τότε, επειδή η κρίση του NATO είναι βαθιά και συστημική.
Ο παράγοντας Trump
Ο Khramchikhin εκτιμά ακόμη ότι η επιστροφή του Donald Trump στην εξουσία στις ΗΠΑ επιδείνωσε περαιτέρω τις εσωτερικές αντιθέσεις.
Ο Trump απαίτησε αύξηση των στρατιωτικών δαπανών στο 5% του ΑΕΠ, τη στιγμή που οι περισσότερες ευρωπαϊκές χώρες βρίσκονταν κάτω από το 2%.
Παράλληλα, όπως σημειώνει, έχει πλέον εμφανιστεί ανοιχτή ιδεολογική σύγκρουση μεταξύ των συντηρητικών δυνάμεων στις ΗΠΑ και των φιλελεύθερων κυβερνήσεων της Ευρώπης.
Ο Khramchikhin θεωρεί ότι η άρνηση της Ευρώπης να συμμετάσχει σε στρατιωτικές επιχειρήσεις κατά του Ιράν χρησιμοποιείται ήδη από τον Trump ως πρόσχημα για περιορισμό των αμερικανικών υποχρεώσεων απέναντι στην Ευρώπη.
Και καταλήγει με ένα ιδιαίτερα αιχμηρό συμπέρασμα: η Ευρώπη ίσως αναγκαστεί σύντομα να δημιουργήσει νέο στρατιωτικό μηχανισμό για την άμυνά της, ενώ η ίδια η Ουκρανία ενδέχεται να χρησιμοποιηθεί ως βασική δύναμη προστασίας της Ευρώπης αντί των Ηνωμένων Πολιτειών.