Η στεγαστική κρίση, όμως, αποκτά ακόμη πιο δραματικές διαστάσεις όταν συνδέεται με την υπερχρέωση και τον κίνδυνο απώλειας της κύριας κατοικίας όπως αναφέρει η ΝΙΚΗ η οποία καταθέτει νομοθετική πρόταση για την κοινωνική δικαιοσύνη και διάσωση των σπιτιών από τα funds.
Η λογική δείχνει δίκαιη και λογική. Η τράπεζα πρώτα να ρωτάει τον δανειστή για την ικανότητα αγοράς του δανείου (έστω και σε υψηλότερη τιμή από την προσφερόμενη στα funds) και όχι απευθείας πώληση στα γνωστά «ιδρύματα του εξωτερικού» που σαρώνουν τους χτυπημένους από την κρίση δανειολήπτες.
Όπως αναφέρει ο εισηγητής της Α.Βορύλλας Βουλευτής Β2΄ Δυτικού Τομέα Αθηνών της ΝΙΚΗΣ
«Η μεταβίβαση μη εξυπηρετούμενων δανείων σε επενδυτικά κεφάλαια αποτέλεσε βασικό εργαλείο εξυγίανσης του τραπεζικού συστήματος.
Το σχέδιο «Ηρακλής» συνέβαλε στη μείωση των κόκκινων δανείων στους τραπεζικούς ισολογισμούς.
Για χιλιάδες δανειολήπτες, ωστόσο, η οικονομική πίεση παραμένει και η απειλή της αναγκαστικής εκτέλεσης εξακολουθεί να αποτελεί πραγματικό κίνδυνο.
Η βελτίωση των τραπεζικών ισολογισμών δεν μπορεί να αποτελεί το μοναδικό μέτρο επιτυχίας μιας δημόσιας πολιτικής.
Υπάρχει και η κοινωνική πραγματικότητα.
Υπάρχουν οικογένειες που αγωνίζονται να διατηρήσουν την πρώτη κατοικία τους, εργαζόμενοι που βρέθηκαν σε αδυναμία εξυπηρέτησης των δανείων τους λόγω της οικονομικής κρίσης και συνταξιούχοι που αντιμετωπίζουν τον φόβο του πλειστηριασμού.
Η ΝΙΚΗ έχει ήδη αναδείξει το ζήτημα αυτό με συγκεκριμένες νομοθετικές πρωτοβουλίες. Στις 20 Μαΐου 2024 κατέθεσε πρόταση νόμου για ευνοϊκές ρυθμίσεις τραπεζικών δανείων, η οποία περιλάμβανε τη δυνατότητα των δανειοληπτών να εξαγοράζουν τις απαιτήσεις τους με βάση το τίμημα μεταβίβασης σε επενδυτικά κεφάλαια.
Η πρόταση δεν προχώρησε σε κοινοβουλευτική συζήτηση και ουσιαστική νομοθετική υιοθέτηση.
Η κυβέρνηση είχε, επομένως, την ευκαιρία να εξετάσει εγκαίρως μια παρέμβαση που θα έδινε στους δανειολήπτες πραγματική δυνατότητα οριστικής διευθέτησης της οφειλής τους. Η επιλογή να μην προχωρήσει η σχετική πρωτοβουλία αποτελεί πολιτική απόφαση που οφείλει να εξηγηθεί στους πολίτες.
Σήμερα επαναφέρουμε το ζήτημα με μια συγκεκριμένη νομοθετική πρόταση για την καθιέρωση πραγματικού δικαιώματος προτίμησης του δανειολήπτη κατά τη μεταβίβαση μη εξυπηρετούμενων απαιτήσεων.
Η αρχή είναι απλή και δικαιοπολιτικά ουσιώδης.
Όταν μια τράπεζα αποφασίζει να μεταβιβάσει μια μη εξυπηρετούμενη απαίτηση σε επενδυτικό κεφάλαιο έναντι συγκεκριμένου οικονομικού ανταλλάγματος, πρέπει να παρέχεται προηγουμένως στον ίδιο τον δανειολήπτη η δυνατότητα να προσφέρει οικονομικά ισοδύναμο τίμημα και να απαλλαγεί οριστικά από την οφειλή του.
Η πρόταση προβλέπει προηγούμενη εξατομικευμένη ενημέρωση του οφειλέτη, ανεξάρτητη και δικαστικά ελέγξιμη αποτίμηση της επιμέρους απαίτησης όταν μεταβιβάζεται χαρτοφυλάκιο, δυνατότητα οριστικής εξόφλησης και ειδική δικαστική προστασία της κύριας κατοικίας, όταν πληρούνται συγκεκριμένες προϋποθέσεις.
Η οικονομική ισοδυναμία και η προστασία της ασφάλειας των συναλλαγών αποτελούν βασικά στοιχεία της πρότασης.
Σκοπός είναι να δημιουργηθεί ένας εφαρμόσιμος μηχανισμός που θα σέβεται το ευρωπαϊκό δίκαιο και τα δικαιώματα όλων των εμπλεκομένων, προσφέροντας ταυτόχρονα στους δανειολήπτες μια ουσιαστική δυνατότητα να διασώσουν την περιουσία τους.
Η νομοθετική αυτή παρέμβαση εντάσσεται σε μια ευρύτερη αντίληψη κοινωνικής δικαιοσύνης και προστασίας της κατοικίας.
Η οικονομική ανάπτυξη οφείλει να έχει πραγματικό αντίκρισμα στην καθημερινότητα των πολιτών. Η χρηματοπιστωτική σταθερότητα, η προσέλκυση επενδύσεων και η τουριστική ανάπτυξη χρειάζονται κοινωνικό προσανατολισμό και αποτελεσματικούς θεσμούς προστασίας.»